|
|
Interviews 2004
met (inter) nationale artiesten
In de reeks van "Interview
met" heeft het
Salsa Info team bestaande uit
Otto & Kati van Helden (Lago Latino),
André Lambeck
& Caroline Bergwerf
(Salsa Info) diverse nationale en
internationale artiesten geinterviewd.
|
|
 |
Ska Cubano (Cuba/UK)
Wanneer: 14 augustus 2004 | Waar: Ant. Feesten, Hoogstraten | Tekst: Otto & Caroline | Fotografie Kati van Helden |
|
| |
|
"Wat
in het vat, verzuurt niet"
Speculeren met
de geschiedenis. In film en literatuur is het een dankbaar onderwerp.
Wat zou er gebeurd zijn met de mensheid wanneer een wereldleider
op een cruciaal moment niet deze maar een andere beslissing zou
hebben genomen? Director of production Peter Scott is met Ska Cubano
in muzikaal opzicht gaan goochelen met de geschiedenis. Het project
behelst namelijk een ontwikkeling in de Cubaanse muziek die in zijn
ogen veertig jaar geleden had moeten plaatsvinden. Politieke verwikkelingen
hebben deze ontwikkeling echter in de kiem gesmoord.
Het
is zijn rotsvaste overtuiging dat ook Cuba de Ska indertijd zou
hebben ontdekt. Nu dit door de loop van de geschiedenis is uitgebleven,
heeft hij de draad opgepakt, precies daar waar deze veertig jaar
geleden is blijven liggen. De opnamen dateren uit 2001. Hij moet
er nog een tijdje op hebben lopen kauwen want eerst in 2003 zijn
de opnamen uitgemixt. Wat in het vat zit verzuurt niet, moet hij
hebben gedacht want pas een jaar later, in 2004, wordt het uiteindelijke
resultaat op de markt gebracht. Het
eerste concert in De Melkweg was eigenlijk bedoeld als een soort
generale repetitie, het optreden tijdens de Antilliaanse feesten
de première. En een première is het geworden. Voor
velen was het een eye opener en de ontdekking van het festival.
Ska Cubano is zonder meer een opvallende verschijning in salsaland.
Ska vermengd met Cubaanse big bandmuziek van veertig jaar geleden.
Een repertoire van veertig jaar geleden, een leadzanger met de stem
van iemand van veertig jaar geleden en als klap op de vuurpijl ook
nog eens opnametechniek van veertig jaar geleden….
Kortom dit low budget project zet alle bestaande conventies op zijn
kop. Centrale figuren in dit project zijn Natty "Bo" Lerner
en Beni Bili. De één geboren in Engeland, de wieg
van de ander stond in Santiago de Cuba. Veel wil Natty over zijn
achtergrond niet kwijt. Hij is joods en artistiek ontplooit hij
zich veelzijdig want naast muziek doet hij aan schilderen en beeldhouwen.
Van jongs af aan was hij verzot op Ska. Met
de vele emigranten uit Jamaica kende Engeland een scène die
wellicht levendiger was dan die op Jamaica zelf. De grote platenlabels
in dit genre waren dan ook in Engeland gevestigd en materiaal was
voor hem als verzamelaar, DJ en muzikant volop voor handen.
Hij probeerde ook wel andere genres, zo was hij een tijd lang gek
op traditionele Blues, maar kwam toch altijd weer terug bij Ska.
De grote namen voor hem in dit genre zijn en blijven Desmond Dekker
en de Skatelites (overigens, onder de leden van die Skatelites waren
indertijd enkele Cubanen. Het is dan ook niet toevallig dat juist
deze groep dit terrein al eerder heeft verkend wat onder meer resulteerde
in een curieuze Skabewerking van de Cubaanse klassieker "El
Manisero").
Zeven jaar geleden ging Natty Bo van start met de Top Cats, een
skaband met een gemêleerde samenstelling: Engelsen, Jamaicanen,
Cubanen en zelfs een Japanse saxofoniste vonden er onderdak. Met
een dergelijke samenstelling en zijn brede muzikale belangstelling
was het niet meer dan een kwestie van tijd dat hij de Cubaanse muziek
zou gaan verkennen. Hij ontdekte er diverse elementen in die hij
reeds kende uit de Mento en andere traditionele muziek van Jamaica.
Dit is natuurlijk in de hand gewerkt doordat beide culturen zelfde
Afrikaanse roots hebben. Onder de noemer "Cubaans" kon
hij opeens Yoruba-elementen en een instrument als bijvoorbeeld de
marimbula een vrij natuurlijke plaats in de Ska geven. Hij viel
echter voor het big band geluid zoals dat te vinden is op oude 78-toerenplaten
van Beny Moré, Perez Prado, Miguelito Valdés en Machito.
De stem voor zijn project moest daarom precies zo zijn als die van
Beny Moré. Deze wens bracht hem in contact met Beni Bili.
Hij bleek de man met precies de stem en het repertoire dat Natty
Bo voor ogen stond. Beni was in de belangstelling komen te staan
door een documentaire van de "conservador de la ciudad"
van Santiago de Cuba. In
deze documentaire werd Beni al goochelend en zingend in de straten
geportretteerd als een stukje cultureel erfgoed van deze stad. En
op dat laatste is hij verschrikkelijk trots; in het gesprek brengt
hij het wel vijf keer onder de aandacht.
Beni Bili werd in 1962 in Santiago de Cuba geboren als Juan Manuel
Bili Carbonel. Inderdaad was zijn start die van een straatmuzikant.
Al op jonge leeftijd schooierde hij de buurt af, vertoonde zijn
kunsten en zong in lokale bars en kantines. Vanaf zijn achttiende
raakt hij echter verbonden aan serieuze orkesten als bijvoorbeeld
Majo y Payaso. Deze formatie houdt hij na twee jaar voor gezien
en besluit te gaan zingen in allerlei septetos de la trova.
Dan, in 1983, komt hij terecht in Maria Banda Jazz Van om daarna
weer opnieuw in allerlei lokale septetos te gaan zingen. Op een
gegeven moment raakt hij verzeild in Spanje waar hij opnieuw al
zingend en goochelend in de straten aan de kost probeert te komen. Terug
in Santiago de Cuba wordt hij vervolgens geportretteerd als een
stukje cultureel erfgoed van deze stad. Door deze documentaire raakt
zijn "carrière" in een stroomversnelling. Niet
alleen dat het hem in contact brengt met Natty Bo, ook raakt hij
in 2002 verzeild in een Cubaanse film over het leven van Beny Moré.
Niet dat hij in die film is te zien; hij is alleen te horen als
de voice over voor de acteur die Beny Moré moest spelen.
De soundtrack van deze film is in 2004 door BIS music op de markt
gebracht onder de titel "Yo soy el Bárbaro".
Eerlijk is eerlijk, met Beni Bili heeft Natty Bo een stem gevonden
die zijn project uniek maakt. Maar Beni is in meerdere opzichten
uniek. Op het toneel geniet hij als alle artiesten van de schijnwerpers
en vermaakt ons volwassenen. Maar eenmaal uit het priemende licht
van de schijnwerpers verandert hij van rol als een kameleon van
kleur. Zodra hij tussen het publiek enkele kinderen ontwaart, is
hij weer goochelaar en kan alles om hem heen hem weinig meer schelen. |
|
| © copyright
- latinartiesten.nl 2003 |
|
|
