Je leest de nummers maar die zeggen je eigenlijk niks. Ze hebben nimmer kunnen scoren in onze Top 40, een incidenteel zomerhitje daargelaten. Niettemin valt in diezelfde Top 40 wel degelijk wat te beleven, maar dan vooral op het snijvlak tussen latin en pop. De laatste jaren is zelfs sprake van een ware opleving. In lijn met The Latin Tinge, een boek geschreven door John Storm Roberts in latin invloeden in de Amerikaanse populaire muziek, kan je ook voor Nederland deze ontwikkeling rond de vorige eeuwwisseling laten beginnen. De Cubaanse invasie is eerst heel voorzichtig met een habanera maar later onbesuisd met de rumba op gang gekomen. In de jaren vijftig spoelde de mambo tezamen met Perez Prado over Europa.

Begin jaren zeventig zorgde Carlos Santana voor sensatie met zijn opvallende bewerking van Tito Puente's 'Oye como va' en zijn eigen 'Samba pa ti'. Telkens wanneer zijn carrière in een dip dreigde te raken, greep hij naar dit beproefde concept terug. En met succes. Een mooi voorbeeld daarvan is Santana's album 'Supermatual' uit 2001. In één klap was hij weer helemaal terug van weggeweest.

De zeventiger jaren
Tal van artiesten zijn op zoek gegaan naar fusions tussen latin, soul, pop en rock. Het ritme bij uitstek in dit genre, de boogaloo, was midden jaren zeventig razend populair in de Verenigde Staten, maar wist geen oversteek naar Nederland te maken. De beroemde Fania All Stars probeerde ook langs die weg zijn markt te verbreden. Het leverde in Nederland in 1978 een tipnotering op voor het nummer 'Ella fue' (she was the one). Ook andere Caribische ritmes beproefden soul. Op Trinidad resulteerde dat in een aanstekelijk ritme dat werd samengesteld uit een mengsel van soul en calypso. Onder de naam 'soca' is dit genre tot op de dag van vandaag nog steeds erg populair. Denk maar aan de hitnummers 'Hot hot hot', 'Long time' en 'Follow the leader'.
De tachtiger jaren
De jaren tachtig worden ingeluid met 'Rap-o-clap-o' van Joe Bataan. Hoewel eigenlijk geen latino, maar in New York geboren uit Filippijnse emigranten, was hij één van de spilfiguren van de boogaloo-periode. Zich tooiend met de titel King of Latin Soul was hij één van weinigen die in deze periode een geslaagde oversteek van latin naar populaire muziek wist te maken. Ook niet-latino´s lieten zich in deze periode door latin muziek inspireren en dat leverde steeds weer andere benaderingen op. Opvallend in dit genre zijn de albums van Kid Creole and the Coconuts en Kool and the Gang. In dezelfde periode stond ook Willy DeVille in onze hitlijsten met nummers als 'Demasiado corazón' en 'Hey Joe'. Het zijn fascinerende nummers waar op ingenieuze wijze latin elementen doorheen zijn gevlochten.
De negentiger jaren
Het volgende decennium, de jaren negentig, bracht ons onder andere Gloria Estefan. Zij gaf Miami met hits als 'Dr Beat' en 'Conga' een eigen popsound. Artiesten als David Byrne, Ry Cooder en Paul Simon experimenteerden volop met wereldmuziek. Hun doel, het verleggen van grenzen en het kweken van belangstelling voor wereldmuziek, werd zeker bereikt. De oude mannetjes van de Buena Vista Social Club en hun muziek waren inmiddels een begrip geworden. Fusions met rap en hiphop bleken grote aantrekkingskracht te hebben. Wellicht geholpen door bekendheid vanuit discotheken op Mallorca en promotie op MTV en The Box zagen wij artiesten als Ricky Martin, Shakira, Enrique Iglesias en Juanes in beeld komen. Al eerder kreeg het nummer 'Tiburón' van Proyecto Uno een hoge Nederlandse hitnotering. Verder zullen liefhebbers van dit genre hun oor te luisteren hebben gelegd bij het opvallende album 'Salsa meets Hip Hop' van onze eigen Gerald y la Ritmica.
Elke generatie herontdekt latin
Daarmee zijn we ondertussen in het nieuwe millennium aangekomen. Nieuw is het fenomeen van het gelijktijdig draaien van vlotte popversies voor charts en volwaardige latin versies voor de dansvloer. Nummers als 'Purest of pain/A puro dolor' van Son by 4 en 'Obsession' van Grupo Aventura zal bij menigeen in het geheugen gegrift staan. Eigenlijk brengen deze nummers bij mij nog het meeste gevoel dat bij een echte 'exito' hoort: 's middags bij de arbeidsvitaminen uit de radio en 's avonds bulderend uit de speakers van de dansschool. Wie gaat zoeken, zal nog veel meer namen en nummers boven water kunnen halen. Het is slechts een selectie die duidelijk maakt dat elke generatie steeds weer opnieuw in de huid van Columbus kruipt om de Cariben te ontdekken. De één zal zijn ontdekking ongeschonden en in zijn meest pure vorm mee terug naar huis nemen. De ander gaat er creatief mee spelen en zoekt naar combinaties met westerse muziek. Het blijft fascineren en wij hebben dan ook nog vele grandes exitos te gaan. Wie daarvoor gaan zorgen? Hier volgen enkele kandidaten:

Marc Anthony
(16 september 1969)
De in de Verenigde Staten geboren Marc raakte samen met zijn zuster al op twaalfjarige leeftijd op professionele manier in de muziekindustrie verzeild. Na omzwervingen in de filmindustrie scoorde hij een nummer 1 hit met 'Ride on the rhythm', een track van het in 1992 uitgebrachte album 'When the night is over'. Het album 'Otra nota' uit 1993 lanceerde hem als latin superster, met hitpotentie in zowel het pop- als het latinsegment. Marc heeft deze belofte door de tijd heen steeds weten waar te maken. De laatste jaren beginnen voor hem de muziek- en filmbusiness door elkaar heen te lopen. Zijn knipperlichtrelatie en uiteindelijk huwelijk met Jennifer Lopez is smullen voor de roddelpers.

Jennifer Lopez
(24 juli 1970)
Deze Amerikaanse dame weet zich eind jaren negentig al dansend, zingend en acterend steeds meer in de schijnwerpers te plaatsen. Muzikaal ontwikkelt Jennifer zich tot een soort vrouwelijke tegenhanger van Ricky Martin. Haar duet 'No me ames' met Marc Anthony leverde niet alleen een hitnotering, maar uiteindelijk ook een huwelijk op. In het nieuwe millennium blijkt dat zij niet alleen voor de Spaanssprekende gemeenschap fungeert als schoonheidsideaal; ook steeds meer Nederlandse dames willen haar vormen overnemen.

Juanes
(9 augustus 1972)
Onlangs was Juanes nog in Nederland om zijn succes met 'A dios le pido' uit 2003 te prolongeren. Muzikaal bevat zijn muziek heel diverse elementen, te vergelijken met Shakira. En net als onze andere kandidaten beproeft hij zijn geluk in de Verenigde Staten. Maar waarin hij duidelijk verschilt van de rest is dat hij muziek met een boodschap brengt. Het maakt hem tot spreekbuis van een hele generatie Latino's. Juanes is ronduit een succesformule. Binnenkort zal hij dan ook vingers tekort komen om zijn Grammy Awards te tellen.

Ricky Martin
(24 december 1972)
Dit kindsterretje uit Puerto Rico, wiens doorgroei aanvankelijk niet wilde vlotten, beproefde zijn geluk eerst in de Verenigde Staten en daarna in Mexico. In Mexico boekte hij succes en dus probeerde hij het opnieuw in de Verenigde Staten. Hij bracht vervolgens in 1997 een Engelstalig album uit met nummers als 'Un, dos, tres (Maria)' en 'Livin' la vida loca'. Vanaf dat moment had latin pop een gezicht. Ricky heeft opvallend veel navolging gekregen tot in Nederland toe; van Enrique Iglesias tot Jody Bernal en Belle Perez.

Shakira
(7 februari 1977)
Recht toe recht aan salsa zal je op haar albums niet aantreffen, wel popmuziek met een onmiskenbare latin touch zoals op albums van Ricky Martin en Chayanne te vinden is. Niet verwonderlijk, want zij is Colombiaans van origine, met ouders afkomstig uit Libanon, en behept met een passie voor Amerikaanse rockmuziek. Wanneer zo iemand haar eigen muziek gaat maken, is het 't één noch het ander. Haar wortels verstrengelen zich en brengen een unieke en explosieve creatie tot bloei. Met hulp van Emilio Estefan, het machtige Sony concern en toekenning van Latin Grammy Awards wist zij afgelopen jaren voor haar eigentijdse muziek internationale erkenning af te dwingen.